پلسنگی خضری

پلسنگی خضری 

پلسنگی خضری، دشت بیاض در منطقه ای بین شهرهای گناباد در خراسان رضوی و قاین در خراسان جنوبی در موقعیت جغرافیایی N ۵۸° ۴۳′ ۲۷.۷۴″ E ۵۵.۱۰″ ۴′ ۳۴° قرار دارد که مردم محل آن را “غار پارس” مینامند و بنا به گفته و باور آن ها در زمان زلزله مهیب خراسان در سال 1۳4۷شمسی، سقف گنبدی شکل غار فروریخته و قسمتی از آن به صورت یک تاق عظیم با تعادلی شکننده باقیمانده است.

غار فارس در 1۲کیلومتری غرب خضری دشت بیاض بر دامنه جنوبی کوه های شمال روستای ثغوری واقع شده است. اهمیت این غار به حدی است که “لباف خانیکی،” معاون پژوهشی سازمان میراث فرهنگی خراسان آن را از ارزش های نهفته قائنات نامیده است. کارشناسان میراث فرهنگی در خصوص این غار میگویند نام فارس برگرفته از شهر فارس است که از شهرهای دوره ساسانی و صدر اسلام بوده و در کتب تاریخی به نام و موقعیت آن اشاره شده است. وجود آثاری در نزدیکی چشمه اکبری و آن سوی رشته کوهی که غار فارسان قرار دارد تأییدی بر این مدعاست. در این محل سه دهنه غار وجود دارد یکی از این غارها که بزرگترین آن ها نیز بوده در گذشته های بسیار دور فروریخته و از آن تنها یک هلال پل مانند در پیشانی غار باقیمانده که از نظر جغرافیایی اثری منحصربه فرد و زیباست.

سقف آن ضخامت زیادی نداشته و احتمالاً براثر زلزله فروریخته باشد، کف این قسمت بسیار ناهموار و شیبدار است و به همین دلیل صخره ها ریزش کرده و پای کوه غلتیده و آثار احتمالی کف غار را به مرور زمان از بین برده است و در حال حاضر اثری از لایه های استقرار وجود ندارد. در سمت چپ این دهانه پل مانند فضای دیگری وجود دارد که دارای فضای وسیع و دهلیزهای فرعی متعدد است. تالار اولیه آن بسیار رفیع و حدود 8 متر ارتفاع دارد و سقف آن به شکل خرپشت های است. در ابتدای این تالار حوض نسبتا بزرگی وجود دارد که در حال حاضر تنها گوشه ای از آن نمایان است و بقیه قسمت های آن در زیر توده های سنگ و خاک مدفون است، این حوض از سنگ، آجر و ساروج ساخته شده و به احتمال قوی مربوط به دوره سلجوقی است چون در این دوره فداییان اسماعیلی هر غار و قلع های را که دور از دسترس و برای سکونت مناسب بود را در اختیار گرفته و از آن استفاده میکردند.

در عمق ۲0متری غار دهانه کوچک تری وجود دارد که دهلیزی را به تالار ابتدایی غار مربوط میکند، پس از طی این دهلیز فضای وسیعی وجود دارد که در آن آثار و بقایای استقرار از دوره های پیشازتاریخ تا دوره سلجوقی پراکنده است. این غارها لایه های باستانی قابل کاوشی دارند که متأسفانه تاکنون هیچگونه کاوشی در آنها صورت نگرفته است. این غارها حداقل از دوره میانسنگی موردتوجه انسان بوده و از آن به عنوان یک سکونت گاه امن استفاده میشده است

 

نوشته: نجمه سادات امیری دشت بیاض

رمز عبورتان را فراموش کرده‌اید؟

ثبت کلمه عبور خود را فراموش کرده‌اید؟ لطفا شماره همراه یا آدرس ایمیل خودتان را وارد کنید. شما به زودی یک ایمیل یا اس ام اس برای ایجاد کلمه عبور جدید، دریافت خواهید کرد.

بازگشت به بخش ورود

کد دریافتی را وارد نمایید.

بازگشت به بخش ورود

تغییر کلمه عبور

تغییر کلمه عبور

حساب کاربری من

سفارشات

مشاهده سفارش